W związku z tragedią, do której doszło w Jeleniej Górze – o której pisaliśmy w naszym materiale – odnotowujemy coraz więcej sygnałów i komentarzy w przestrzeni publicznej. Pojawiają się w nich pytania oraz sugestie, jakoby za śmiercią 11-letniej dziewczynki miała stać 12-letnia Ukrainka.
Jako redakcja jasno i jednoznacznie podkreślamy: to nieprawda
Rozpowszechniana w internecie wersja, według której sprawczynią jest osoba narodowości ukraińskiej, jest fałszywa i stanowi element świadomej dezinformacji, powielanej głównie przez konta powiązane z rosyjską narracją oraz anonimowe profile w mediach społecznościowych.
Dezinformacja i nienawiść w sieci
Od kilku dni obserwujemy, że fake news ten jest rozpowszechniany m.in. na:
– Facebooku
– TikToku
– w komentarzach pod artykułami
– na zamkniętych grupach i profilach trolli
Towarzyszą mu zmyślone historie, manipulacje emocjami oraz narracje uderzające w społeczność ukraińską. W wielu przypadkach dochodzi do otwartej mowy nienawiści na tle narodowościowym.
Pokazujemy Państwu część materiałów, które udało nam się zebrać. Z uwagi na bezpieczeństwo oraz obowiązujące prawo zaszyfrowaliśmy nazwy profili i wizerunki, nawet jeśli należą one do kont trollujących. Trzeba jednak podkreślić jedno: te treści wciąż krążą w internecie, często mimo wielokrotnych zgłoszeń.
Wiecie, kim była ta dziewczynka, która zabiła tę Polkę? To była 12-letnia Ukrainka. Było podawane, tylko to teraz wszędzie zniknęło. Jeżeli mi nie wierzycie, dzwońcie do ludzi,. którzy mieszkają w tamtym mieście. Dowiecie się. Tak, to już się zaczyna. Dzieci ukraińskie mordują nasze dzieci. A wy co? A wy ku*** śpicie – mówi mężczyzna na skandalicznym nagraniu na TikToku. – Źródło: serwis kryminalne.o2.pl wskazuje, że rozpowszechniana informacja pochodzi z dezinformującego nagrania opublikowanego na TikToku i ma charakter fake newsa.
Zgodnie z art. 257 Kodeksu karnego, kto publicznie znieważa grupę ludności lub poszczególną osobę z powodu jej przynależności narodowej, etnicznej, rasowej lub wyznaniowej, albo z powodu jej bezwyznaniowości, a także z takich powodów narusza nietykalność cielesną innej osoby, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
Jest to przestępstwo ścigane z urzędu, co oznacza, że policja i prokuratura mają obowiązek podjąć czynności po uzyskaniu informacji o takim czynie – nawet bez złożenia formalnego zawiadomienia przez pokrzywdzonego.
Dlatego zachęcamy do ich zgłaszania:
– administratorom portali
– platformom społecznościowym
– jako dezinformację i mowę nienawiści
Stanowisko instytucji państwowych: to fake
Informacje krążące w sieci zdementowało Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Rzeczniczka MSWiA Karolina Gałecka potwierdziła, że:
12-latka zatrzymana w związku ze śmiercią 11-letniej dziewczynki z Jeleniej Góry nie jest obywatelką Ukrainy.
Rozpowszechnianie odmiennej wersji nazwała:
„świadomą dezinformacją, która żeruje na tragedii i podsyca wrogie nastawienie między narodami”.
Wpis został dalej udostępniony przez szefa MSWiA Tomasza Siemoniaka, który dodał krótko:
„Stop dezinformacji!”
Również organizacja fact-checkingowa Demagog potwierdziła – na podstawie informacji z Komendy Miejskiej Policji w Jeleniej Górze – że zatrzymana jest narodowości polskiej.
„Zgadnijcie, jakiej była narodowości?” – wpisy tego typu pojawiły się kilka dni po opublikowaniu informacji o tragedii w Jeleniej Górze. Czy podejrzana o zabójstwo faktycznie jest narodowości ukraińskiej? Pytamy o to policję. – Demagog
Przypominamy fakty dotyczące tragedii
Do tragicznego zdarzenia doszło w poniedziałek przy ul. Wyspiańskiego w Jeleniej Górze.
Około godziny 15, w pobliżu Szkoły Podstawowej nr 10, ujawniono ciało 11-letniej dziewczynki.
Na ciele dziecka stwierdzono obrażenia wskazujące na użycie ostrego narzędzia.
Jak ustalono, była ona uczennicą pobliskiej szkoły.
W związku ze sprawą zatrzymano 12-letnią uczennicę tej samej placówki.
Na miejscu zdarzenia zabezpieczono nóż, który jest prawdopodobnym narzędziem zbrodni.
Co dalej?
Policja zakończyła wysłuchanie 12-latki. Materiały zostały przekazane do sądu rodzinnego, który zdecyduje o dalszych krokach.
Jak wyjaśniła wiceprezes Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze Agnieszka Makowska, w przypadku dzieci w wieku od 10 do 13 lat:
– prowadzone jest postępowanie w sprawie demoralizacji
– sąd bada okoliczności i decyduje o ewentualnych środkach wychowawczych
Apel redakcji
To ogromna tragedia, która nie powinna być wykorzystywana do:
– szerzenia nienawiści
– budowania fałszywych narracji
– atakowania całych grup narodowościowych
Nie powielajmy fake newsów. Sprawdzajmy źródła. Reagujmy.
Źródło: kryminalne / Interia / MSWiA
Dziennikarz i redaktor portalu informacyjnego Nowiny Wschodnie,
działacz społeczny zaangażowany w tematykę migracji, integracji,
praw człowieka oraz relacji polsko-ukraińskich.
Od lat zajmuje się problemami społecznymi, przeciwdziałaniem dezinformacji
i propagandzie rosyjskiej.
Absolwent dziennikarstwa i komunikacji społecznej
na Karkonoskiej Akademii Nauk Stosowanych.
Od 2014 roku publikował teksty dla polskiego portalu w Ukrainie „Słowo Polskie”,
a także współpracował z mediami lokalnymi w Polsce.
Doświadczenie medialne zdobywał również w telewizji —
w ukraińskiej stacji w Winnicy oraz w lokalnej telewizji w Jeleniej Górze.
Jest inicjatorem i współzałożycielem organizacji non profit
działających na rzecz wsparcia uchodźców i migrantów w Polsce.
Współtworzy oraz koordynuje projekty edukacyjne i integracyjne,
w tym szkołę sobotnią dla dzieci z Ukrainy
oraz inicjatywy wspierające osoby w procesie adaptacji i integracji społecznej.
